B planı yapmak başarısızlık nedeni mi?

B planları yapmak, kişisel veya toplu hedeflerinizi belirlerken, ileride işler yolunda gitmediğinde ortaya çıkabilecek belirsizliklere karşı hazırlıklı olmak adına mantıklı görülebilir. Ancak Wisconsin-Madison Üniversitesinde yapılan yeni bir araştırma, bize bu alışılagelmiş bakış açısının doğruluğunu sorgulatıyor. Çünkü araştırmanın sonuçlarına göre; B planı yapmak, hedefe başarılı bir şekilde ulaşma ihtimallerini ve performansı azaltabiliyor.

Pennsylvania Üniversitesinden Katherine L. Milkman ve Jihae Shin, yaptıkları bir dizi deneyde, insanların bir B planı yapmış olmalarının amaçlarına ulaşmada başarılı olmak için yeterince çalışmalarını engelleyebildiğini ortaya çıkardı.

Shin bu çalışmayı yapma fikrinin nasıl ortaya çıktığını şu şekilde açıklıyor: “Katy ile bazen B planı yapmaktan kaçındığımı, çünkü bunun benim asıl hedefime ulaşmam konusunda olasılıkları azaltabileceğini düşündüğümü konuşuyordum. Sonra Katy, bunun ilginç bir fikir olduğunu söyledi ve bununla ilgili bir çalışma yapmaya karar verdik.”

Shin ve Milkman, çalışmaya bir dizi laboratuvar deneyiyle başladı. Katılımcılara cümle düzenlemeyle ilgili bir test verildi ve performanslarının yüksek olması durumunda bedava yiyecekler alacaklarını veya çalışmayı erken bırakma şansı elde edecekleri söylendi.

Ardından bazı gruplara, testte başarılı olamadıkları takdirde, kampüste bedava yiyecek bulma ve zaman kazanmayla ilgili farklı yollar bulmaları yani B planı yapmaları söylendi. Bu şekilde B planı yapan katılımcıların testte daha düşük performans sergiledikleri gözlemlenirken, daha sonra yapılan bir takip araştırmasında bunun nedeninin, bu katılımcıların başarmaya dair daha az istekli olmaları olduğu anlaşıldı.

Bir B planı yapmanın belirsizliği azaltmak ve bireyi geleceği konusunda rahatlatmak gibi önemli faydaları olsa da, fazla bilinmeyen bazı bedelleri de olabilir. Araştırmacılar, özellikle hedeflere ulaşmada çaba sarf etmenin önemli olduğu durumlarda, bu bedelleri anlayabilmenin önemini vurguluyor. Öte yandan hedeflerin şans veya yetenekler aracılığıyla gerçekleştirilebileceği durumlarda bir B planı yapmak, performansı etkilemiyor.

Fakat araştırmadan çıkan bu sonuçlar, insanların hayatları boyunca hiç B planı yapmaması gerektiği anlamına da gelmiyor. Araştırmacılar, B planı yapmanın olası zararlarını bireyin stratejik davranarak azaltabileceği görüşünde.

Kaynak: psypost.org