Einstein’in Yazdığı Bir Makalede Hata Bulan Amerikalı Profesör İle Einstein’ın İlginç Hikayesi

Amerikalı fizik ve matematik profesörü Howard Percy Robertson ile Einstein’ın bir gün yolları kesişir. Einstein’ın Kütleçekim Dalgaları çalışmalarını yaptığı yıllar..

bilim dünyasının severus snape’i howard percy robertson. gizliden gizliye yardımlar yapan ve bunu asla açığa vurmayan güzel insan. vur de vuralım, öl de ölelim howard baba. <3

einstein garip bir adam vesselam. sınavda önce doğru yapıp sonra titizlik yapayım diye cevapları kontrol ederken cevabı silip yanlış şıkkı işaretleyen manyak öğrencilerin öncüsü adeta. bir gün yine kendi kuramını sorgularken kendi keşiflerinden şüphe duyuyor ve yanıldığına, keşfettiği şeyin aslında varolmadığına dair bir makale yazıp bir dergiye* yolluyor.(bu adam manyak demiş miydim)

bundan sonrası için iki farklı hikaye var. einstein makalesinin neden physical review letters dergisinde yayınlanmadığını şöyle açıklıyor;

iddiaya göre einstein amerika’da yeni olduğu için bu makalelerin yayınlanmadan önce kimliği gizli uzmanlarca denetlediğini bilmiyor. o yüzden evine “bak kardeş sen hata yapmışsın. senin problemin çözümünü içeren bi rapor hazırladım zarfın içine koydum onu oku emi aslanım” şeklinde isimsiz bir mektup gelince şaşkına dönüyor.

hemen dergi editörüne atar yapıp “siz nası benden izinsiz makalemi dergide yayınlanmadan önce başkalarına okutursunuz” diye makaleyi geri çekip o dergide yayınlamıyor. kendisine gelen faili meçhul mektuptaki raporu da okumadan çöpe atıyor.

Einstein'in Yazdığı Bir Makalede Hata Bulan Amerikalı Profesör İle Einstein'ın İlginç Hikayesi eins1

tabi bu einstein’ın açıklaması. öte yandan bilim camiasının öne sürdüğü açıklama makaleyi denetleyen gizemli uzmanın einstein’ın makalesini hatalı bularak yayınlamayı reddettiği yönünde. bakın dostlar, buna bilimsel literatürde yürek yemek derler. o güne dek tek bir makalesi bile geri çevrilmemiş, 1919 yılında yaptığı ani ve muazzam çıkışla bilim camiasının tahtına oturmuş ve fizikte devasa devrimler yapmış bir adam einstein. böyle bir adamın makalesini geri çevirmek her babayiğidin harcı değildir. zannımca einstein da bunu gururuna yedirememiş olacak ki ömrü boyunca bir daha physical review letters’ta makale yayınlamıyor. ve en kötüsü ise kendisine anonim olarak gelen raporu okumadan yırtıp atıyor.

gel zaman git zaman, einstein başka bi dergiye gönderiyor makalesini. fakat dergi tam yayınlanmadan önce asistanı leopold infeld koşa koşa gelip einstein’a “usta dur o makalede hata var hemen geri çek düzeltelim!!” diyor. einstein önce bi atar yapsa da makaleyi geri çekip kontrol ediyor ve hatalı olduğunu görüyor. sonra da makaleyi asistanın söylediklerine göre düzeltip öyle yayınlıyorlar.

“ee ne var bunda” diyebilirsiniz. şu var; meğer ilk başta o faili meçhul mektubu gönderen kişi şu an başlığında olduğumuz howard reyizmiş. einstein atar yapıp howard’ın raporunu okumadan başka dergiye gönderince howard gizlice einstein’in asistanına ulaşıp makaledeki hataları açıklamış, sonra da “koş geç olmadan ustana anlat bunu ama benim adımı verirsen dalağını keserim kendim çözdüm diyecen” demiş.

bu sayede einstein’in çok büyük bir hata yapmasına engel olmuş howard baba. einstein’ın asistanı leopold infeld bunu anlatmasa ve dergi doğrulamasa gerçeği hiç bilemeyecektik belki de. nur içinde yatasın howard reyiz.

Einstein'in Yazdığı Bir Makalede Hata Bulan Amerikalı Profesör İle Einstein'ın İlginç Hikayesi eins12

not: robertson’ın einstein’ı ne kadar büyük bir hatadan çevirdiğini hala anlamayanlar için ek bilgi; söz konusu makale meşhur kütleçekim dalgaları makalesi. ya ya.

kaynak: https://eksisozluk.com/entry/65148034